De republiek Litouwen is gelegen aan de oostkust van de Baltische zee. Het land grenst in het Noorden aan Letland, in het oosten aan Wit-Rusland, in het zuiden aan Polen en in zuidwesten aan de Russische enclave Kaliningrad. Van de drie Baltische Staten in Litouwen de meest zuidelijke.

Litouwen heeft een oppervlakte van 65.300 km² (1,5 maal Nederland) en telt 3,403 miljoen inwoners (laatste kwartaal 2006). Dit betekent 52,1 inwoners per km². Dat is ruim 7 keer minder dan in Nederland met 385 inwoners per km².

Het land kent diverse rivieren en riviertjes. De bekendste zijn Nemunas, Neris, Venta en Minija. Het vlakke land wordt afgewisseld met meren en bossen. Ongeveer 32,5 procent van het Litouwse land bestaat uit bos.

Litouwen telt 2830 meren met een oppervlakte groter dan 0,5 hectare. Het is net zoals Nederland relatief vlak. Het oostelijke deel ligt hoger dan het westen. Het hoogste punt (Juozapinės Kalnas) ligt op een hoogte van 293,6 meter.

Vilnius, de hoofdstad van het land gelegen in het zuidoosten aan de rivier Neris, is het economische en culturele centrum van het land. Kaunas ligt meer centraal op de plaats waar de rivieren Neris en Nemunas samen komen. De derde stad is Klaipėda, de havenstad in het zuidwesten van het land.

De grootste steden zijn:

Vilnius	554.000 inw.
Kaunas	361.000 inw.
Klaipėda	187.000 inw.
Šiauliai	129.000 inw.
Panevėžys	115.000 inw.

Het klimaat
Het oosten van Litouwen heeft een landklimaat, waar de verschillen in temperatuur groot kunnen zijn. De gemiddelde temperaturen schommelen tussen -4,9°C in januari tot 17°C in juli. 's Winters kan de temperatuur dalen tot -30°C, maar 's zomers kunnen de temperaturen oplopen tot boven de 30°C. In het westen van het land worden de temperaturen getemperd door de zee. De neerslag per jaar varieert tussen 540 tot 930 mm.

Religie
Litouwen is een voornamelijk Rooms-katholiek land. Van de bevolking noemt 79 procent zich Rooms-katholiek, 4,1 procent is Orthodox, 0,8 procent Russische Old Believers en 0,6 procent is Protestant.

Nationaliteit
Veruit de meerderheid van de inwoners van Litouwen zijn etnische Litouwers. Ongeveer 83,5 procent is Litouws, 6,7 procent is Pools, 6,3 procent Russisch, 1,2 procent Wit-Russisch en 0,6 Oekraïens en 0,1 procent is van Joodse afkomst. 1,6 procent heeft een andere nationaliteit.

Bestuurlijke organisatie
Litouwen is een republiek met een parlementaire democratie. De president wordt rechtstreeks gekozen door de bevolking voor een periode van vijf jaar. Sinds juni 2004 is Valdas Adamkus president van Litouwen.

Litouwen is verdeeld in 10 provincies en 61 districten. De wetgevende macht is in handen van de Seimas. het parlement (Seimas) telt 141 zetels, waarvan er 71 rechtstreek door de burger worden gekozen en 70 vanuit de kiesdistricten. Iedere vier jaar wordt er verkiezingen gehouden.

De laatste verkiezingen dateren uit september 2004. Voorzitter van de Seimas is Viktoras Muntianas en sinds 6 juli 2006 is Gediminas Kirkilas minister-president van Litouwen.

Het wapenschild van Litouwen
Het Litouwse wapenschild heet Vytis. Het nationale wapen van Litouwen beeld een ridder af, die schrijlings op een springende hengst zit. De ridder, gekleed in een harnas, draagt een opgeheven zwaard. Het schild heeft een dubbel uitgevoerd kruis, welke later het Vytis kruis werd genoemd. De oudste afbeeldingen van Vytis dateren uit de veertiende eeuw, maar mogelijk uit de tijd van koning Mindaugas. Op de oudste munt waarop Vytas staat afgebeeld, staat aan de keerzijde Gediminas (1315-1341).

Met de opkomst van de Litouwse nationale beweging in de 19de eeuw, werd Vytis weer in ere hersteld en vormde het symbool van de vrijheid. Het huidige ontwerp van Vytis is gemaakt door Arvydas Každailis in 1991. Het ontwerp is vastgelegd in de grondwet uit 1992.

Wapenschild van Litouwen, Vytis

De nationale vlag van Litouwen
De Litouwse vlag is sinds 2004 een horizontale driekleur in de verhouding van 5 tot 3. De kleuren zijn geel, groen en rood. Geel symboliseert zon, licht en welzijn. Groen staat voor de schoonheid van de natuur, vrijheid en hoop. Rood symboliseert aarde, moed en al het vergoten bloed voor het vaderland.

Nationale vlag van de republiek Litouwen

Toen in 1988 de Litouwse onafhankelijkheidsbeweging op gang kwam, werd de geel-groen-rode driekleur op 7 oktober weer in gebruik genomen. Sinds 1992 zijn de kleuren opgenomen in de grondwet van Litouwen. Tussen 1988 en 2004 had de Litouwse vlag een verhouding van 2 tot 1.

Toerisme
Het toerisme in Litouwen zit in de lift. Het aantal hotels en motels in Litouwen is gestegen van 5849 in 2000 tot 10134 in 2005. Het aantal gasten in dezelfde periode is gestegen van 400 duizend naar 969 duizend. De meeste toeristen verblijven in Vilnius, maar ook in het gebied rond Klaipėda, Palanga en Neringa zijn vele mensen die overnachten.

Steeds meer mensen zoeken de natuur op en verblijven op een van de campings. Tussen 2000 en 2005 is het aantal kampeerders gestegen van 9.600 naar 31.300 toeristen.

Barnsteen
Barnsteen wordt gezien als het goud van Litouwen. Deze steen wordt al eeuwen gevonden, bewerkt en verhandeld.

Barnsteen is ontstaan uit het hars dat uit pijnbomen stroomt. Sommige stenen zijn al meer dan 35 miljoen jaar geleden gevormd. Door verstening is door de eeuwen heen Barnsteen ontstaan, welke voornamelijk gebruikt wordt voor sierraden, maar ook voor onderzoek.

Sommige barnstenen bevatten prachtige kleine fossielen, welke door het hars intact zijn gebleven. Barnsteen wordt al eeuwen in Litouwen langs de kust gevonden. Stormen doen de steen nog steeds met regelmaat rond de Baltische kust aanspoelen. Barnsteen wordt ook wel amber genoemd, maar dit is eigenlijk zijn Engelse naam.

Economie
De economie van Litouwen maakt de laatste jaren een sterke groei door. De groei in 2006 bedroeg 7,5 procent. Van 2001 tot 2004 was de groei respectievelijk: 6,6 - 6,9 - 10,3 - 7,3 en 7,6 procent.

De werkloosheid in Litouwen daalt sterk. In 2001 was nog 17,4 van de beroepsbevolking werkloos, maar dit is inmiddels teruggelopen tot 5,6 procent in 2006. Het gemiddelde bruto inkomen bedroeg in het laatste kwartaal van 2006 501 euro per maand. Dit lag in het laatste kwartaal van 2003 nog op 350 euro. De inflatie over 2006 is uitgekomen op 4,5 procent. Dit is de hoogste inflatie sinds 1997. In 2002 (1 procent) en 2003 (1,3 procent) kende Litouwen een deflatie. De twee opvolgende jaren was de inflatie ongeveer 3 procent.

Hoewel de export van Litouwen gestaag groeit, gaat de stijging van import van buitenlandse producten nog sneller. Tussen 2000 en 2006 is de export gestegen van 4,11 naar 11,24 miljard euro. De import is in dezelfde periode opgelopen van 6,05 naar 15,38 miljard euro. Hierdoor valt de balans negatief uit met 4,14 miljard euro. De export en import zijn nagenoeg gelijk. Litouwen exporteerde in 2006 voor 551 miljoen euro naar Nederland en importeerde voor 569 miljoen euro.

De buitenlandse investeringen zijn sterk toegenomen tot 6,1 miljard euro in 2005. De verwachting is dat deze in 2007 kunnen oplopen tot 10,8 miljard. De totale investeringen zijn tussen 1 januari 2006 en 1 januari 2007 gestegen met 20,4 procent. Mede door de investeringen van het Poolse oliebedrijf Orlen in Mažeikių nafta is Polen in 2006 de grootste investeerder geworden in Litouwen. De tweede plaats wordt ingenomen door Denemarken, gevolgd door Zweden, Duitsland, Finland, Rusland en Estland. Nederland neemt de negende positie in met 2,5 procent van de totale investeringen met 202 miljoen euro.

Introductie van de Euro
Sinds 2004 is Litouwen actief bezig met toetreding tot de eurozone. Oorspronkelijk was het de bedoeling om de euro in 2007 in te voeren, maar dit is niet gelukt omdat de inflatie destijds 0,1 procent te hoog uitviel. Vervolgens is de inflatie in Litouwen sterk gestegen. Nadat de inflatie in 2006 was vastgesteld op 4,5 is deze inmiddels gestegen tot 12,5 procent in juni 2008. In 2007 zijn er diverse maatregelen en wetten gekomen om de inflatie te beteugelen, maar deze hebben nog geen effect gehad. Voorlopig zal de euro nog op zich laten wachten. Op zijn vroegst zal Litouwen de Euro invoeren in 2010, maar uitstel is waarschijnlijk. De waarde van een euro is sinds 2002 vastgesteld op 3,4528 litas.